NhanManh.comNhấn Mạnh
Trợ động từ và từ nhấn mạnh

Đại từ phản thân dùng để nhấn mạnh: myself, itself, themselves đứng ở đâu trong câu

Phân biệt đại từ phản thân thường và đại từ nhấn mạnh, hai vị trí đặt myself, itself, khác nhau giữa myself và by myself, in itself, cùng lỗi John and myself.

Young woman in Cần Thơ repairing a bicycle chain alone on a riverside porch, tools spread on a mat, viewed from behind at low angle, golden afternoon light

Đại từ phản thân (myself, yourself, himself, herself, itself, ourselves, yourselves, themselves) có hai công dụng: làm tân ngữ khi chủ ngữ tự tác động lên chính mình, và làm từ nhấn mạnh với nghĩa "chính", "tự", "tận". Câu "The director answered the phone" là câu thường; "The director herself answered the phone" là câu nhấn mạnh — chính bà giám đốc nhấc máy, không phải thư ký.

Khi dùng để nhấn mạnh, đại từ phản thân có thể bỏ đi mà câu vẫn đúng ngữ pháp; đó là cách nhận ra nhanh nhất. Bài này giải thích hai vị trí đặt đại từ nhấn mạnh, sắc thái của mỗi vị trí, cặp dễ nhầm myself và by myself, các cụm như in itself, và lỗi rất phổ biến là dùng myself thay cho I hoặc me.

Phản thân thường và phản thân nhấn mạnh: phép thử bỏ đi

Cùng một hình thức nhưng hai vai trò khác nhau. Phép thử đơn giản: bỏ đại từ ra khỏi câu. Nếu câu hỏng hoặc đổi nghĩa, đó là phản thân thường. Nếu câu vẫn đúng và chỉ mất sắc thái nhấn mạnh, đó là phản thân nhấn mạnh.

CâuBỏ đại từ điVai trò
She cut herself. (cô ấy tự làm mình đứt tay)She cut. — câu cụt, sai nghĩaPhản thân thường, làm tân ngữ
She cut the cake herself. (cô ấy tự cắt bánh)She cut the cake. — vẫn đúngNhấn mạnh: tự tay, không nhờ ai
We introduced ourselves.We introduced. — thiếu tân ngữPhản thân thường
We ourselves have never met him.We have never met him. — vẫn đúngNhấn mạnh: chính bọn mình
The house itself is small.The house is small. — vẫn đúngNhấn mạnh: riêng căn nhà, tách khỏi những thứ xung quanh

Trong tiếng Việt, ý nhấn mạnh này thường được diễn đạt bằng các chữ "chính", "tự", "tận", "đích thân": chính anh ấy, tự tay mình, tận mắt thấy, đích thân giám đốc. Khi dịch sang tiếng Anh, những chữ này là tín hiệu tốt để nghĩ tới đại từ nhấn mạnh. Ví dụ "Mình tận mắt thấy" thành "I saw it myself" hoặc "I saw it with my own eyes".

Hai vị trí đặt đại từ nhấn mạnh và sắc thái mỗi vị trí

Ngay sau danh từ hoặc đại từ được nhấn. "The minister himself opened the bridge." Đặt sát sau danh từ làm nổi bật người đó, thường với hàm ý "đến cả người quan trọng như vậy cũng…" hoặc "chính người đó chứ không ai khác". Vị trí này hay gặp trong văn viết, tin tức, và nghe trang trọng hơn.

Ở cuối mệnh đề. "I painted the whole house myself." Đặt cuối câu thường mang nghĩa "tự làm lấy, không nhờ ai giúp". Đây là vị trí phổ biến nhất trong văn nói. Nếu câu có tân ngữ, đại từ nhấn mạnh đứng sau tân ngữ: "She wrote the speech herself", không viết "She wrote herself the speech" với nghĩa này.

Đặt sau chủ ngữ là đại từ để nêu quan điểm cá nhân. "I myself prefer the train." Cách này nhấn mạnh rằng đây là ý của riêng người nói, có thể khác người khác. Nghe khá trang trọng; trong văn nói thường ngày, người ta hay dùng "Personally, I prefer the train".

Cẩn thận khi động từ có thể nhận tân ngữ. "The manager called herself" dễ bị hiểu là bà quản lý tự gọi cho chính mình, hoặc tự gọi mình là gì đó. Muốn nói chính bà quản lý gọi điện, đặt đại từ sát sau chủ ngữ: "The manager herself called." Hoặc thêm tân ngữ: "The manager called me herself."

Myself và by myself: "tự làm" khác "làm một mình"

Hai cách nói này gần nhau nhưng không trùng hẳn. By myself có hai nghĩa: một mình không có ai bên cạnh ("She lives by herself" — cô ấy sống một mình), và tự làm không cần giúp ("He fixed the roof by himself"). Myself đứng cuối câu chỉ mang nghĩa thứ hai: tự làm lấy, chính mình làm ("He fixed the roof himself").

Vì vậy câu "She lives by herself" không thể đổi thành "She lives herself"; câu sau sai. Còn "Did you make this cake yourself?" và "Did you make this cake by yourself?" đều đúng, nhưng câu có by nghiêng về "không ai phụ giúp", câu không có by nghiêng về "chính bạn làm chứ không mua". Trong nhiều ngữ cảnh, khác biệt rất nhỏ và cả hai đều chấp nhận được.

Một cụm gần nghĩa khác là on my own: "I travelled on my own" (đi du lịch một mình), "She solved it on her own" (tự giải được). On my own hơi thân mật hơn by myself và rất thông dụng trong văn nói. Ba cách này cùng nhóm nghĩa, bạn chọn theo ngữ cảnh: by myself và on my own cho ý "một mình", myself cuối câu cho ý "tự tay".

Mẹo nhớ: nếu dịch ra tiếng Việt thành "một mình" thì cần by hoặc on … own; nếu dịch thành "tự", "chính mình" thì cả ba cách đều có thể dùng.

Itself, in itself và những cụm cố định nên biết

Itself nhấn mạnh một sự vật, tách nó khỏi bối cảnh. "The hotel itself was fine, but the area was noisy." Bản thân khách sạn thì ổn, nhưng khu vực xung quanh ồn. Cấu trúc "X itself…, but…" rất hữu ích khi viết bài nhận xét, đánh giá, vì nó tách rõ đối tượng chính với những yếu tố đi kèm.

In itself: xét riêng bản thân nó. "Making mistakes is not a problem in itself." Bản thân việc mắc lỗi không phải vấn đề, vấn đề nằm ở chỗ khác. Cụm này thường xuất hiện trong bài luận khi người viết muốn tách một yếu tố ra để đánh giá công bằng. Còn có cụm gần nghĩa in and of itself, phổ biến hơn trong tiếng Anh Mỹ.

Danh từ trừu tượng + itself: hiện thân của phẩm chất. "The nurse was kindness itself." nghĩa là cô y tá tốt bụng hết mức, như chính sự tốt bụng. Cấu trúc này mang tính văn chương, khá trang trọng và chỉ dùng với một số danh từ quen thuộc như kindness, patience, politeness.

The thing itself, the event itself. "The wedding itself only lasted an hour." Riêng phần lễ cưới chỉ kéo dài một giờ (còn tiệc tùng, chuẩn bị thì lâu hơn). Đây là cách dùng đời thường, gặp rất nhiều trong hội thoại.

Dùng đại từ nhấn mạnh trong bài viết và bài nói cho tự nhiên

Trong bài luận, đại từ nhấn mạnh hữu ích nhất khi bạn muốn tách một đối tượng khỏi những thứ xung quanh để đánh giá. Ví dụ, khi bàn về học trực tuyến: "The technology itself is not the problem; the lack of interaction is." Bản thân công nghệ không phải vấn đề, vấn đề là thiếu tương tác. Câu này gọn và rõ hơn nhiều so với việc viết hai câu riêng rẽ.

Khi kể chuyện hoặc nói về trải nghiệm, đại từ nhấn mạnh ở cuối câu tạo cảm giác tự hào hoặc chân thực: "We built the website ourselves", "I checked every number myself". Trong buổi phỏng vấn xin việc, câu như vậy cho người nghe thấy bạn trực tiếp làm, không chỉ đứng ngoài giám sát.

Tuy nhiên, chỉ nên dùng khi thật sự có điều cần nhấn. Một đoạn văn có ba bốn chữ myself, itself sẽ nghe gượng và làm loãng điểm quan trọng. Câu "I myself think that I myself should…" là ví dụ của sự thừa. Quy tắc dễ nhớ: mỗi đoạn văn, nhấn mạnh tối đa một chỗ bằng đại từ phản thân; chỗ còn lại để câu thường làm việc của nó.

Khi nói, đại từ nhấn mạnh thường được đọc mạnh, nhất là âm tiết thứ hai: my-SELF, her-SELF, them-SELVES. Đại từ phản thân thường (làm tân ngữ) thì đọc nhẹ hơn. Sự khác biệt về giọng này giúp người nghe phân biệt hai vai trò ngay cả khi câu nghe qua giống nhau.

Lỗi "John and myself": dùng myself thay cho I hoặc me

Trong tiếng Anh công sở, bạn sẽ gặp những câu như "Please contact myself or my colleague" hay "John and myself will attend the meeting". Nhiều người bản ngữ nói như vậy vì cảm thấy myself nghe lịch sự, khiêm tốn hơn. Tuy nhiên, theo ngữ pháp chuẩn và trong bài thi, cách dùng này bị coi là chưa chuẩn, vì đại từ phản thân cần một chủ ngữ cùng người trong mệnh đề để "phản chiếu" về.

Cách sửa: khi là chủ ngữ, dùng I — "John and I will attend the meeting". Khi là tân ngữ, dùng me — "Please contact me or my colleague"; "The award was given to Lan and me". Mẹo kiểm tra: bỏ người kia đi, nếu "Myself will attend" nghe sai thì "John and myself will attend" cũng sai theo; "Please contact me" tự nhiên thì giữ me.

Có một số trường hợp myself sau and được chấp nhận rộng rãi hơn, như trong "people like myself" hay "as for myself", nhưng khi không chắc thì dùng I hoặc me luôn an toàn. Riêng đại từ nhấn mạnh đặt ngay sau chủ ngữ như "I myself" thì hoàn toàn đúng, vì lúc đó myself không thay chỗ của I mà đứng bổ sung cho I.

Bài tập: điền đại từ phản thân và xác định vai trò

Điền đại từ phù hợp vào chỗ trống, sau đó cho biết đó là phản thân thường hay nhấn mạnh. Đáp án ngay sau mỗi câu.

  1. The children decorated the classroom ___. — Đáp án: themselves; nhấn mạnh (tự trang trí, bỏ đi câu vẫn đúng).
  2. Be careful with that knife or you'll hurt ___. — Đáp án: yourself; phản thân thường (tân ngữ của hurt).
  3. The problem ___ is easy; explaining it is the hard part. — Đáp án: itself; nhấn mạnh.
  4. My grandmother still lives by ___ in Huế. — Đáp án: herself; nghĩa "một mình", đi trong cụm by herself.
  5. We ___ have never had any complaints about the service. — Đáp án: ourselves; nhấn mạnh quan điểm của riêng nhóm người nói.
  6. Sửa lỗi: "Lan and myself prepared the slides." — Đáp án: "Lan and I prepared the slides." Có thể thêm nhấn mạnh đúng cách: "Lan and I prepared the slides ourselves."

Câu 1 nếu viết "The children decorated the classroom by themselves" cũng đúng, nghĩa nghiêng về không có người lớn giúp. Câu 4 bắt buộc có by vì nghĩa là "sống một mình"; viết "lives herself" là sai. Những chỗ có hơn một đáp án như câu 1 nên được chấp nhận khi chấm bài, miễn nghĩa phù hợp.

Câu hỏi thường gặp

Đại từ phản thân nhấn mạnh có bắt buộc phải có trong câu không?

Không. Đặc điểm nhận dạng của đại từ nhấn mạnh là có thể bỏ đi mà câu vẫn đúng ngữ pháp và giữ nghĩa cơ bản. Nó chỉ thêm sắc thái "chính", "tự", "đích thân". Nếu bỏ đi mà câu hỏng thì đó là đại từ phản thân thường.

"Yourself" và "yourselves" khác nhau thế nào?

Yourself dùng khi nói với một người, yourselves dùng khi nói với hai người trở lên. Ví dụ giáo viên nói với cả lớp: "Check the answers yourselves", còn nói với một học sinh: "Check the answer yourself". Đây là chỗ duy nhất tiếng Anh phân biệt số ít và số nhiều của you.

Có dùng "themself" được không?

Themself xuất hiện khi người viết dùng they cho một người không rõ giới tính, như "Someone has hurt themself". Dạng này ngày càng gặp nhiều nhưng vẫn chưa được mọi văn phong chấp nhận; themselves dùng cho số ít cũng phổ biến. Trong bài thi, an toàn nhất là tránh cấu trúc cần đến từ này.

"I did it myself" và "I did it by myself" có giống nhau không?

Rất gần nhau và nhiều khi dùng thay được cho nhau. "Myself" nhấn mạnh chính người nói làm chứ không ai khác; "by myself" nhấn mạnh làm mà không có ai giúp hoặc ở bên. Nếu ý là "một mình" như sống một mình, đi một mình, phải dùng by myself.

Đại từ nhấn mạnh có đứng đầu câu được không?

Thường thì không đứng một mình ở đầu câu làm chủ ngữ. "Myself will do it" là sai. Đại từ nhấn mạnh phải đi sau danh từ hoặc đại từ mà nó nhấn, như "I myself", "The teacher herself", hoặc đứng cuối mệnh đề.

Khi nào dùng "oneself"?

Oneself đi với chủ ngữ chung one, hay gặp trong định nghĩa từ điển và văn phong trang trọng, như "to teach oneself a language". Trong lời nói hằng ngày, người ta thường dùng you và yourself thay cho one và oneself: "You can teach yourself a language".

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138